Bộ Xây dựng tập trung giải ngân vốn đầu tư công, đẩy tiến độ các dự án trọng điểm

Nhiều nhiệm vụ trọng tâm được triển khai trong 8 tháng

Báo cáo tại Hội nghị cho thấy, trong 8 tháng năm 2026, Bộ Xây dựng đã tập trung thực hiện các nhiệm vụ được Trung ương, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ giao; đồng thời triển khai các công việc thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ.

Trong đó, Bộ Xây dựng được giao 413 nhiệm vụ, đến nay đã có 212 nhiệm vụ hoàn thành, 201 nhiệm vụ đang thực hiện. Riêng trong tháng 8, Bộ hoàn thành 22 nhiệm vụ, không có nhiệm vụ quá hạn.

Đối với Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tính đến ngày 27/8, Bộ Xây dựng được giao 291 nhiệm vụ, trong đó có 185 nhiệm vụ đã hoàn thành, chiếm 63,5%; 102 nhiệm vụ được thực hiện thường xuyên và 4 nhiệm vụ đang triển khai đúng hạn.

Công tác xây dựng pháp luật tiếp tục được tập trung. Trong tháng 8, Quốc hội đã thông qua Luật Kiến trúc (sửa đổi); cho ý kiến đối với Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi); thông qua chủ trương đầu tư đường vành đai 5 – vùng Thủ đô Hà Nội và điều chỉnh chủ trương đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng.

Bộ cũng hoàn thiện hồ sơ Bộ luật Hàng hải và Đường thủy Việt Nam cùng 12 báo cáo của Chính phủ về các dự án quan trọng quốc gia trong lĩnh vực giao thông để trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội; hoàn thành trả lời 64/64 kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng giao thông, tháng 8 có thêm 5 dự án thành phần cao tốc đoạn Quảng Ngãi – Nha Trang được đưa vào thu phí, nâng tổng số dự án thành phần cao tốc thu phí từ đầu năm lên 15 dự án. Dự án hầm Cù Mông đã được khởi công.

Đối với lĩnh vực nhà ở và thị trường BĐS, Bộ tiếp tục triển khai Đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn NƠXH, tổ chức các đoàn công tác kiểm tra, đôn đốc và tháo gỡ khó khăn cho địa phương. Cả nước hiện có 903 dự án NƠXH đang được triển khai, với quy mô 856.368 căn.

Hoạt động giao dịch BĐS trong quý II/2026 tăng so với quý trước. Cả nước ghi nhận 34.277 giao dịch căn hộ chung cư và nhà ở riêng lẻ, tăng 14,2%; số giao dịch đất nền đạt 11.148 giao dịch, tăng 25,4%.

Trong lĩnh vực quản lý chi phí đầu tư xây dựng, Bộ đã ban hành 29.314 định mức xây dựng, trong đó có 13.585 định mức thuộc lĩnh vực đường sắt. Bộ tiếp tục rà soát hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn phục vụ các dự án đường sắt, điện hạt nhân và những lĩnh vực xây dựng mới.

Về chuyển đổi số, hệ thống cơ sở dữ liệu của Ngành đang quản lý 201.764 dữ liệu quy hoạch, dự án và công trình. Trong đó có 191.361 hồ sơ cấp phép công trình xây dựng. Bộ cũng triển khai các nhiệm vụ thuộc Kế hoạch hành động 100 ngày nhằm xử lý những điểm nghẽn về dữ liệu và dịch vụ công trực tuyến.

Kết quả sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp thuộc Bộ trong tháng 8 và 8 tháng đầu năm tiếp tục tăng. Lợi nhuận trước thuế lũy kế của các doanh nghiệp đạt 85,19% kế hoạch năm. Một số doanh nghiệp đạt kết quả cao so với kế hoạch như Lilama đạt 164%.

Tuy nhiên, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và triển khai một số dự án vẫn là vấn đề cần tập trung xử lý trong những tháng cuối năm.

Kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của Bộ khoảng 38.873 tỷ đồng, không gồm vốn GPMB các dự án đường sắt do địa phương thực hiện. Đến hết tháng 8, Bộ ước giải ngân 15.209 tỷ đồng, đạt 39,13% kế hoạch. Riêng tháng 8, giá trị giải ngân tăng thêm 2.344 tỷ đồng, bằng 6,03% kế hoạch năm.

Một số đơn vị có tỷ lệ giải ngân gồm: Ban QLDA Đường sắt đạt 23,07%; Ban QLDA Hàng hải và Đường thủy đạt 23,26%; Ban Thăng Long đạt 31,48%; Ban QLDA đường Hồ Chí Minh đạt 33,55%; Ban QLDA  Mỹ Thuận đạt 46,22% và Ban QLDA 2 đạt 46,57%.

Đáng chú ý, khoảng 1.778 tỷ đồng khối lượng đã hoàn thành nhưng chưa được giải ngân. Từ nay đến cuối năm, Bộ phải giải ngân khoảng 23.663 tỷ đồng, bình quân trên 4.700 tỷ đồng mỗi tháng. Một số khó khăn được chỉ ra liên quan đến GPMB, nguồn vật liệu, thủ tục đầu tư và năng lực của nhà thầu. Một số dự án chưa đạt tiến độ theo kế hoạch. Dự án cải tạo, mở rộng Quốc lộ 2 đoạn Vĩnh Yên – Việt Trì mới đạt khoảng 11% sản lượng và chưa có chuyển biến so với tháng 7.

Các ý kiến tại Hội nghị cũng tập trung vào yêu cầu hoàn thiện hồ sơ các dự án luật trình Quốc hội trong tháng 10; tổ chức thực hiện các quy hoạch Ngành; xây dựng cơ sở dữ liệu; tháo gỡ khó khăn cho các dự án NƠXH và kiểm soát tiến độ các dự án giao thông trọng điểm.

Kiểm soát tiến độ đến từng dự án, gói thầu

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Bộ trưởng Trần Hồng Minh ghi nhận nỗ lực của các Thứ trưởng, cơ quan và đơn vị trong thực hiện nhiệm vụ tháng 8. Tuy nhiên, Bộ trưởng yêu cầu khắc phục tình trạng giải ngân chậm, dự án chậm tiến độ, phối hợp chưa chặt chẽ và tham mưu chưa đáp ứng yêu cầu ở một số công việc.

Theo mục tiêu Chính phủ giao, lĩnh vực xây dựng trong 6 tháng cuối năm phải tăng trưởng 18,2%; vận tải, kho bãi tăng 14,1%; kinh doanh bất động sản tăng 11,1%. Bộ trưởng yêu cầu, từng lĩnh vực phải lượng hóa nhiệm vụ, giải pháp và trách nhiệm thực hiện, phục vụ mục tiêu tăng trưởng cả năm 2026.

Trong tháng 9, các đơn vị phải hoàn thành 14 nhiệm vụ Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao và 31 nhiệm vụ của lãnh đạo Bộ; đồng thời chuẩn bị 3 dự án luật và 13 báo cáo phục vụ Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI và hoạt động giám sát của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Về xây dựng pháp luật, Bộ trưởng yêu cầu hoàn thành 17 dự thảo VBQPPL trong tháng 9, gồm: Một quyết định trình Thủ tướng Chính phủ và 16 thông tư trình Bộ trưởng.

Các đơn vị tập trung tiếp thu, hoàn thiện Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và Bộ luật Hàng hải và Đường thủy để trình Quốc hội tại Kỳ họp tháng 10/2026. Vụ Pháp chế có trách nhiệm theo dõi tiến độ từng văn bản, không để công việc dồn vào cuối năm.

Đối với các dự án đang triển khai, Bộ trưởng yêu cầu giám đốc các Ban QLDA 2, 85, đường Hồ Chí Minh, Hàng hải và Đường thủy trực tiếp kiểm điểm tiến độ từng dự án, từng gói thầu. Các đơn vị phải xử lý vướng mắc về GPMB, vật liệu và nhà thầu; điều chuyển khối lượng hoặc thay thế nhà thầu yếu nếu cần thiết.

Cục Đường bộ Việt Nam được giao đẩy nhanh tiến độ các trạm dừng nghỉ, kiểm điểm trách nhiệm của từng nhà đầu tư và xử lý vi phạm theo hợp đồng. Hai đoạn tuyến thuộc cao tốc Cần Thơ – Cà Mau phải tổ chức thu phí từ ngày 15/9; đồng thời tiếp tục hoàn thiện đề án khai thác tài sản đối với các tuyến cao tốc còn lại.

Đối với tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Ban QLDA Đường sắt phải hoàn tất bàn giao phần mốc GPMB còn lại tại Cát Hải, nhánh cảng và ga Nam Đồ Sơn; đẩy nhanh lựa chọn tư vấn thiết kế kỹ thuật, tư vấn giám sát khảo sát và thẩm tra thiết kế. Mục tiêu là lựa chọn nhà thầu xây lắp và tổ chức thi công trong quý IV/2026.

Với đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam, Ban QLDA Thăng Long và các đơn vị liên quan phải hoàn thành lựa chọn tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý III/2026; đồng thời chuẩn bị công nghệ, tiêu chuẩn, quy chuẩn và nguồn nhân lực.

Tại Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Bộ trưởng yêu cầu kiểm soát tiến độ đến từng gói thầu, huy động nhân lực và thiết bị để hoàn thành các hạng mục chính trong tháng 9, bảo đảm mục tiêu đưa dự án vào khai thác trong tháng 12/2026. Dự án thành phần 4 phải được hoàn thành đồng bộ với tiến độ chung.

Đối với Cảng hàng không Gia Bình và tuyến đường kết nối, các đơn vị phải phối hợp với Hà Nội, Bắc Ninh xử lý GPMB, thủ tục đầu tư và các điểm giao cắt; lập tiến độ tổng thể, xác định rõ đường găng để triển khai đồng bộ sân bay và tuyến kết nối.

Về giải ngân vốn đầu tư công, Bộ trưởng xác định giải ngân 100% kế hoạch năm 2026 là nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến cuối năm và là tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tập thể, cá nhân, nhất là người đứng đầu. Giám đốc các Ban QLDA và chủ đầu tư phải lập tiến độ giải ngân cho từng dự án, gói thầu và từng tháng; tổ chức kiểm điểm hằng tuần. Khoảng 1.778 tỷ đồng khối lượng đã hoàn thành phải được thanh toán ngay, không để có khối lượng nhưng chậm hoàn thiện hồ sơ giải ngân.

Vụ Kế hoạch – Tài chính được giao theo dõi kết quả giải ngân hằng tuần, hằng tháng theo từng chủ đầu tư và từng dự án; kịp thời đề xuất điều chuyển vốn từ dự án giải ngân chậm sang dự án có khả năng giải ngân tốt.

Bộ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị tăng cường kỷ luật, kỷ cương, chủ động nắm bắt tình hình và xử lý kiến nghị của địa phương, doanh nghiệp. Thủ trưởng đơn vị phải trực tiếp kiểm soát tiến độ, xác định rõ người thực hiện, thời hạn và sản phẩm của từng nhiệm vụ; không để chậm tiến độ do nguyên nhân chủ quan.